De werkplek als krachtige leeromgeving
28 september 2007 - Boekenplank
Kwaliteitsvragen rond het samen opleiden van leraren in de school zijn actueel in het onderwijs. Pedagogische hogescholen en basisscholen richten zonder veel bewijs voor de boogde effecten werkplekleeromgevingen in voor dat samen opleiden. De basisscholen krijgen daarbij een steeds belangrijkere rol in de begeleiding van de aanstaande leraren.Het samen opleiden stelt eisen aan de werkplekleeromgeving en het inrichten ervan blijkt voor de betrokken partners een complexe onderwijsvernieuwing. Over hoe zo’n werkplekleeromgeving eruit zou moeten zien bestond tot op heden alleen een fragmentarisch beeld. Het onderzoek waarop onderwijskundige Jeannette Geldens 8 oktober promoveert op de Radboud Universiteit Nijmegen brengt daar verandering in.Jeannette Geldens onderzocht de kwaliteitskenmerken voor werkplekleeromgevingen die het leren onderwijzen van aanstaande leraren krachtig kunnen bevorderen. Haar onderzoek resulteerde in een kwaliteitskader voor werkplekleeromgevingen dat 19 kenmerken telt. Vier kenmerken blijken essentieel voor de kracht van de werkplekleeromgeving. De eerste, mentoring en coaching, blijkt de meest cruciale. Tegelijkertijd blijkt dit krachtige kenmerk uiterst kwetsbaar: niet elke goede leerkracht is ook een goede mentor. Verder moeten er heldere samenwerkingsafspraken zijn waarbij ook de aanstaande leraar inbreng heeft. De zorg voor een doorgaande lijn is het derde en de gerichtheid op de bekwaamheden het vierde kenmerk die het leren onderwijzen ten goede komen.
Op basis van deze kwaliteitskenmerken kunnen bestaande werkplekleeromgevingen in kaart worden gebracht en nieuwe werkplekleeromgevingen worden ingericht.
Jeannette J.M. Geldens ('s-Hertogenbosch, 1961) studeerde pedagogische wetenschappen (orthopedagogiek) aan de Universiteit Utrecht. Zij was acht jaar leraar basisonderwijs en negen jaar leraar en onderwijsbehandelcoördinator bij een expertisecentrum voor doofblinde leerlingen. Thans is ze hogeschooldocent en associate lector van het Kempellectoraat op de pedagogische Hogeschool de Kempel. Haar promotieonderzoek is begeleid vanuit het Research Centre of the Graduate School of Education.E-